Wydawnictwo Naukowe UAM

Monografia jest próbą usytuowania współczesnej „fotografii jako sztuki” w obszarze refleksji kulturowej. Punktem wyjścia jest pojęcie foto-tekstu, wskazujące na ścisły i niejednoznaczny związek pomiędzy znaczeniami wizualnymi i kontekstem narracyjnym obrazów. Przedstawiono trzy najciekawsze, zdaniem autorki, miejsca styku fotografii i narracji: pierwsze, inspirowane teoriami strukturalnymi (koncepcje R. Barthes’a i J. Bergera), drugie – prezentowane we współczesnych studiach wizualnych (np. M. Bal), traktujących równorzędnie obraz i tekst w teoriach, trzecie – w refleksji nad historią i pamięcią (P. Ricoeur), w której wizualne świadectwo pozwala stawiać pytania o sposób konstruowania narracji o przeszłości. Pokazano, jak narracyjne koncepcje badania obrazów mogą posłużyć do analizy współczesnej sztuki, a zwłaszcza trzech narracji kulturowych, których punktami zainteresowania są kolejno: natura w percepcji kulturowej, tożsamość w spojrzeniu fotografa-obcego oraz historia w pamięci społecznej.

Autor zawarł w pracy wyniki kilkunastu lat badań prowadzonych w 10 krajach Afryki, odwołuje się też do publikacji źródłowych. Ukazuje przenikanie się tradycyjnych i nowoczesnych postaci wspólnot w społeczeństwie afrykańskim i przedstawia wybrane egzemplifikacje specyfiki więzi społecznych w Afryce w kontekście trwałości kategorii plemienności. Dokonuje przeglądu pytań i tez badawczych, poczynając od paradygmatu pokrewieństwa, który wpływa na afrykańską konceptualizację rodziny, plemienia i etniczności; poprzez formy przedkolonialnych wspólnot politycznych; do przekształceń tożsamości będących efektem kolonializmu, generujących ideologie panafrykańskie lub pan-etniczne. Opisano koncepcje i praktyki procesu budowy narodu w społeczeństwie postkolonialnym i postplemiennym, w sytuacji żywotności afrykańskich trybalizmów i słabości struktur społeczeństwa obywatelskiego.

Pierwsze monograficzne opracowanie życia i twórczości zmarłego niedawno znakomitego polskiego reżysera. Autor w wartki i przenikliwy sposób omawia wszystkie filmy Janusza Morgensterna. Publikację wzbogacono licznymi ilustracjami, także niepublikowanymi dotąd fotografiami z prywatnego archiwum reżysera oraz ze zbiorów Filmoteki Narodowej.Książka dla wszystkich miłośników dobrego kina polskiego oraz dla studentów filmoznawstwa i kierunków pokrewnych.

Rozprawa składa się z trzech rozdziałów, poprzedzonych chronologicznym zarysem przemian polskiego kina poruszającego problematykę zagłady oraz ich związek z polityką, historią i kulturą. Pierwsza część „Twarzą w twarz” dotyczy typów bohatera dominujących w polskim filmie o Shoah. W rozdziale drugim „Czasoprzestrzeń wynaturzona” przedstawiono sposoby kształtowania czasu i przestrzeni, w trzecim – „W poszukiwaniu formy” podjęta została próba ukazania najważniejszych rozwiązań formalnych wykorzystywanychw filmach o zagładzie. Zastosowana w rozprawie metodologia badań to filmoznawstwo empiryczne, polegające na szczegółowej analizie dzieła filmowego oraz antropologia filmu.